از فشار خون وخطرات آن بیشتر بدانیم

گاهـی اوقـات فشارهای زندگی باعث می شود که جلوی دیگران وانمود کنید که فشار خون دارید.اما آیا فکر کرده اید که ممکن است واقعاً فشار خون داشته بــاشید ولی از آن بـی خـبـر بـاشــید؟ بــا وجود آماری که خبر از ۱۲ میـلـیـون ایـرانی مـبـتلا به فشار خون میدهد،


شما چگونه میتوانید مـطمئن باشید که در خطر ابتلا به آن نیستید؟ علت های آن را بـرایـتان بیان می کنیم. مطالعه کنید و از این مسئله مطمئن شوید. فـــشار خون بالا، زمانی ایجاد می شود که فشار خون در دیواره رگ ها بیش از حد معمول بالا رود. این وضعیت بسیار خطرناک است، زیرا گاهی اوقات تاثیرات مخرب آن در مرور زمان افزایش می یابد. و حتی ممکن است تا زمانی که به بالا ترین حد ممکن نرسیده باشد، مشخص نشود

این مسئله باعث شده است که گاهی از فشـار خـون بـــــــه ” کشنده آرام ” هم یاد کنند.

مخالف آن، یعنی فشار خون پائین زمانی اتفاق می افتد که فشاری که خون را در رگها به سمت قلب و مغز و سایر اعضاء داخلی بدن می رساند، بسیار کم شود که باعث سر گیجه و منگی می شود.  

عوامل فشار خون

عوامل بسیاری منجر به فشار خون می شوند که شامل عوامل وراثتی، چاقی، مصرف بالای الکل ، مصرف بالای سدیم و سن بالا است. همچنین زیاد یکجا نشستن، فشارهای عصبی، مصرف کم پتاسیم و کلسیم و مقاومت در برابر انسولین نیز باعث بالا رفتن فشار خون می شود.

آمریکایی ها و افریقایی ها بیشتر در معرض ابتلا به فشار خون هستند. بنابر تحقیقاتی که در مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری ها شده است، %۶۴ همه مرد های بالای ۷۵ سال مبتلا به فشار خون هستند.

هر چند، بالا بودن فشار خون همیشه نشان دهنده  ابتلا به این عارضه نیست. بعضی افراد گاهی وقتی برای اندازه گیری فشار خونشان به مراکز درمانی می روند، خواه نا خواه فشار خونشان بالا می رود.

فشار خون چگونه اندازه گیری می شود؟

برای اندازه گیری فشار خون، دو عدد باید مورد توجه قرار بگیرد: عدد سیستولی (انقباض قلب) و عدد دیاستولی (انبساط قلب).

عدد سیستولی: فشار خون در مقابل دیواره ی رگ ها وقتی قلب تازه از تلمبه زدن متوقف شده است. این عدد اول یا بالائی است  که خوانده می شود. معمولاً روی ۱۰۰ یا بالاتر از آن قرار دارد. بین ۱۲۰ تا ۱۳۵ حالت نرمال است.
عدد دیاستولی: فشار خون در دیواره ی رگ ها بین هر ضربان قلب، زمانی که قلب در حالت استراحت قرار دارد است. این عدد دوم یا پائینی است که خوانده می شود. معمولاً روی ۸۵ یا پائین تر باید باشد.

انواع فشار خون

چهار نوع فشار خون وجود دارد:  مطلوب، نرمال، بالاتر از نرمال و بالا. فشار خون بالا نیز به سه نوع تقسیم بندی می شوند. در زیر انواع این فشار خون ها و راه های درمانشان را بررسیمی کنیم.

علائم:

 


تا زمانی که صدمات ایجاد شده توسط فشار خون در بدن نمایان نشده اند، هیچ نشانه یا علامتی برای آن وجود ندارد. در مراحل جدی تر فشار خون بالا (مرحله ۲ و ۳) بیمار دچار سردرد، تهوع و استفراغ و اختلالات بینایی می شود.

با مرور زمان شدید تر شدن این عارضه ممکن است باعث مسدود، باریک و ضعیف تر کردن رگ ها شود. این مسئله باعث لخته شدن خون می شود که ممکن است به قلب و رگ ها، کلیه ها و شبکه چشم  صدمه وارد کند.

 

تشخیص

پزشکتان ممکن است در معاینات سالانه خود، فشار خونتان را نیز اندازه گیری کند و این زمانی است که ممکن است تازه متوجه شوید که فشار خونتان بالاتر از حد نرمال است. اگر شک دارید، می توانید همیشه با مراجعه به داروخانه ها فشار خونتان را تست کنید و اگر عدد آن بالاتر از نرمال بود با پزشک خود تطبیق دهید تا از آن مطمئن شوید.

به طور معمول، تشخیص فشار خون بالا زمانی اتفاق می افتد که به دفعات متعدد فشار خونتان بالاتر از ۱۴۰ تا ۱۹۰ خوانده شود.

درمان

فشار خون بالایی که در مراحل اولیه قرار دارد و کمی بالاتر از حد نرمال است ممکن است با تغییر روش های زندگی مثل کم کردن وزن، ترک عادات بد غذایی ، مصرف کم تر نمک و روغن، ترک سیگار، عدم استفاده از مشروبات الکلی، کم تر کردن فشارهای عصبی و ورزش کردن درمان شود. گاهی لازم است که فشار خونتان را در منزل اندازه بگیرید تا مطمئن شوید که تغییرات انجام شده نتیجه بخش بوده است یا خیر.

 

معالجه

اگر فشار خون به مراحل ۲ و ۳ برسد، معالجه آن ضروری است. این جا به ۴ دسته از داروهایی که برای معالجه فشار خون بالا استفاده می شوند اشاره می کنیم:

 

بازدارنده های ACE که از رها شدن هورمونی به نام آنژیوتنشن در بدن جلوگیری می کند و بنابراین باعث باز شدن رگ های خونی می شود.
ادرار آورها که با دفع نمک و آب های زائد در بدن به این مسئله کمک می کنند.
داروهای مهار کننده تپش قلب که باعث کند تر شدن ضربان قلب می شوند و به همین ترتیب فشار را نیز پائین می آورند. 
داروهای گشاد کننده رگ ها که رگ های خونی را باز کرده و میزان تلاشی را که قلب باید صرف تلمبه کردن خون به همه نقاط بدن کند را پائین می آورد.
 

گوش به زنگ باشید!

مانند سایر مسائل مربوط به قلب ، در مورد این مسئله هم باید بسیار محتاط و مراقب باشید. اگر فعال باشید، سیگار نکشید، از یک رژیم غذایی متعادل استفاده کنید، مصرف نمک را پائین بیاورید و با بدنتان به نحو احسن رفتار کنید، می توانید جلوی بسیاری از صدمات ناشی از فشار خون بالا را در بدنتان بگیرید. بسیار مراقب فشار خونتان باشید چون می تواند آغازی برای مشکلات قلبی باشد

اهداف تغذیه‌ای برای بهبود افراد مبتلا به فشار خون بالا:
1 - کاهش دریافت سدیم و چربی‌ها
2 - افزایش دریافت پتاسیم و سایر مواد معدنی مفید
3 - کاهش مصرف دخانیات
4 - تشویق به رعایت عادات بهداشتی در خوردن غذا و تبعیت از رژیم غذایی متعادل
در واقع ویتامین‌های متعددی نیز وجود دارند که وجود آنها، برای تنظیم فشار خون و پیشگیری از بیماری‌های قلب و عروق بسیار کارآمد است. علاوه بر ویتامین‌ها، مواد معدنی و‌ آنتی‌اکسیدان‌ها و همچنین بیوفلاوونوئیدها نیز در این زمینه نقش دارند که عبارتند از:
ویتامین E ، کولین، منیزیم، سلنیم، بتاکاروتن، ویتامین C و ... .
بعد از بحث ویتامین‌ها و مواد معدنی، پرداخت جزیی ‌تر به برخی مواد غذایی که از اهمیت ویژه‌‌ای در تعدیل چربی‌ها و فشار خون دارند، خالی از فایده نخواهد بود، زیرا اغلب داروهای فشارخون از طریق غیرمستقیم اثر کرده و غالباً ممکن است عوارض جانبی ناراحت ‌کننده‌ای نظیر سرگیجه، ناتوانی جنسی، ضعف و خستگی مفرط و بی ‌نظمی ضربان قلب و... ایجاد کنند. در عوض برخی مواد غذایی وجود دارند که می‌‌ توانند بدون ایجاد عوارض جانبی، باعث کاهش فشار خون بالا شوند.

کرفس:
دکتر الیوت در جریان پژوهش‌هایی دریافته است که در کرفس، ترکیب شیمیایی با نام " فتالید " وجود دارد که روی عضلات نرم رگ‌های خونی اثر کرده و آن را گشاد می ‌کند و از این طریق به شکل مستقیم و ساده در کاهش فشار خون، تأثیر دارد.

پیاز:
پیاز حاوی ماده‌ای به نام آدنوزین است. در ضمن دارای ترکیبات آنتی اکسیدانی بوده که در انواع تیره ی آن مقدار بیشتری موجود است.
در اصل پیاز را عامل مؤثری در پایین آوردن کلسترول و فشار خون و کاهش لخته شدن خون در سرخرگ‌های قلب می ‌دانند که از این لحاظ، تأثیری شبیه به آسپرین دارد.

سیر:
حداقل در هفده آزمایش بالینی نشان داده شده است که سیر قادر به تعدیل فشار خون است و در اغلب آزمایش‌ها، با خوردن 600 میلی ‌گرم سیر، میزان کاهش فشار خون از 5 تا 10 درجه است.

شنبلیله:
تحقیقات نشان داده است که گرد تخم شنبلیله ی آسیاب شده، کلسترول خون را پایین می‌ آورد و به دنبال آن، منجر به کاهش فشار خون خواهد شد.
ماده ی ژله ‌ای به نام " گالاکتومان" که از انواع فیبر محلول در آب است، در تخم شنبلیله وجود دارد. این ماده به اسیدهای صفراوی متصل شده و موجب کاهش کلسترول خون، حتی در حد تأثیر داروهای شیمیایی می ‌شود.

تره فرنگی:
تره ‌فرنگی، پیازچه، ترب و... به دلیل دارا بودن فیبرهای غذایی و ویتامین‌های گوناگون نظیر ویتامین‌های گروه B و C ، همچنین گوگرد و موادی نظیر سلولز و ازت خواص ضد عفونی‌ کنندگی داشته و در کنار آن قادر به کاهش فشار و چربی‌های خون هستند.

گوجه فرنگی:
گوجه فرنگی دارای ویتامین‌های اساسی مانند ویتامین C، ویتامین A و... است. لازم است که تمام گوجه فرنگی خورده شود(یعنی پوست، تخم و گوشت آن) تا اثرات مفید آن نمایان شود. در واقع آب گوجه فرنگی "خون گیاهی" نامیده می ‌شود و برای پایین آوردن فشار خون (البته بدون افزودن نمک) از آن استفاده می ‌کنند.

چای سبز:
چای سبز سرشار از ویتامین‌ها و مواد معدنی بسیاری از جمله: پتاسیم، فسفر، منیزیم، کلسیم و... است.
هر فنجان چای حدود 2/0 میلی‌ گرم فلوئور دارد که در چای سبز از دیگر گونه‌های چای بیشتر است. وجود این مواد مغذی در چای سبز، آن را ماده ی مناسبی برای تعدیل فشار خون کرده است. علاوه بر آن به حفظ سلامت اعصاب و عروق نیز کمک می‌ کند .

 

تغییر سبک زندگی می تواند به کنترل و یا پیش گیری از فشار خون بالا کمک کند این تغییرات را می توان در کنار مصرف داروهای کاهنده فشار خون نیز ایجاد کرد.

تغییراتی که می توانید ایجاد کنید عبارت هستند از:

1- غذاهای سالم بخورید

یکی از رژیم های غذایی معروف در کنترل فشار خون رژیم غذایی DASH می باشد (رژیم غذایی به منظور قطع فشار خون بالا). این رژیم بر مصرف میوه و سبزیجات، غلات کامل و لبنیات کم چرب تمرکز دارد.

پتاسیم فراوانی دریافت کنید چرا که به پیش گیری و کنترل فشار خون بالا کمک می کند و چربی اشباع و به طور کل چربی تام کمتری مصرف کنید.

2- نمک غذای خود را محدود  کنید

میزان مناسب سدیم دریافتی روزانه برای بزرگسالان سالم 2400 میلی گرم می باشد ولی این مقدار در افراد دچار فشار خون بالا به 1500 میلی گرم در روز کاهش می یابد. چنان که نمک دریافتی از طریق غذا را با کنار گذاشتن نمکدان کاهش می دهید باید به مقادیر نمک موجود در غذاهای فرآیند شده نیز توجه کرده و آن ها را محدود کنید؛ غذاهایی مانند سوپ های کنسروی و یا غذاهای منجمد.

3- وزن سلامت خود را حفظ کنید

اگر دچار اضافه وزن هستید، حتی کاهش  2 تا 2/5 کیلوگرم از وزن شما منجر به کاهش فشار خون می شود.

4- فعالیت بدنی خود را افزایش دهید

فعالیت بدنی منظم به کاهش فشار خون و کنترل وزن کمک می کند. سعی کنید حداقل 30  دقیقه در روز ورزش کنید.

5- الکل مصرف نکنید

حتی اگر شما فرد سالمی باشید مصرف الکل می تواند منجر به افزایش فشار خون شما شود.

6- سیگار نکشید

سیگار به دیواره ی عروقی آسیب وارد می کند و فرآیند سخت و تنگ شدن شریان ها را تسریع می بخشد. چنان چه سیگار می کشید از پزشک خود بخواهید در جهت ترک آن به شما کمک کند.

7- استرس خود را مدیریت کنید

استرس خود را تا جایی که می توانید کاهش دهید. تکنیک های استرس زدایی را تمرین کنید روش هایی مانند ریلکس کردن ماهیچه ها و تنفس عمیق و خواب کافی نیز کمک کننده است.

8- فشار خون خود را در خانه کنترل کنید.

کنترل فشار خون در منزل به شما کمک می کند تا اثر گذاری داروهای مصرفی را ارزیابی کنید؛ حتی این امر می تواند در تشخیص به موقع عوارض بالقوه ی فشار خون بالا توسط پزشک تان کمک کننده باشد.

چنان چه فشار خون شما تحت کنترل باشد با کنترل فشار خون در منزل می توان از تعداد دفعات ویزیت دکتر کاست.

9- آرامش ذهنی و یا تنفس عمیق و آهسته را تمرین کنید.

شما می توانید تنفس عمیق و آهسته را خودتان به تنهایی تمرین کنید

+ نوشته شده توسط پرستار در شنبه نهم مرداد 1389 و ساعت 5:3 |

 



تاريخ : ۱٢ آذر ۱۳٩۱ | ۱٠:۱٤ ‎ب.ظ | نویسنده : مجید | نظرات ()
  • گسیختن
  • تب یکم